
De Balie TV
door De Balie
De Balie is het podium voor het vrije woord, eigentijdse kunst, politiek en cultuur aan het Leidseplein in Amsterdam. In dertig jaar is De Balie uitgegroeid tot een fenomeen op het gebied van spraakmakende debatten en (kunst)projecten.
Afleveringen(458)

The Future of Art Education in the Netherlands
Each year hundreds of students graduate from a fine arts school in the Netherlands. But what exactly does it mean to be a ‘professional artist’? And what role does the art academy itself play in establishing and upholding this profession? In the podcast series Art School(ed) writer and researcher Huib Haye van der Werf gives voice to students from several art academies across the Netherlands. The episodes reveal the realities of art education today, as well as what it could be in the future.Tonight we speak about that future of art education in the Netherlands. What are the current challenges art students see themselves faced with? And what are art academies preparing their students for in a society where becoming a professional artist is becoming increasingly difficult?Programme editors: Merlijn Geurts and Veronica BaasModerator: Veronica BaasMade possible by: Mondriaan Fonds

Feitenvrij: wat is de macht van de pen?

Therapie als moderne biecht – met Saskia de Coster en Damiaan Denys
De mens is een bekentenisdier, stelde Michel Foucault. Ooit deelden we onze diepste gedachten en gevoelens al biechtend met de priester. Tegenwoordig met de therapeut. Hoe werken de idealen van praten, delen en volledige transparantie door in onze cultuur? Kunnen we nog leven met geheimen? Aan de hand van fragmenten van De laatste sessie gaan we in gesprek met Saskia de Coster en Damiaan Denys.In De laatste sessie deelt Kristien voor het eerst haar verhaal van de affaire die ze jarenlang onderhield met haar buurvrouw. Een verhaal over dubbele levens, vormen van liefde, obsessie, manipulatie en controle. Saskia de Coster en Damiaan Denys gaan vanavond in gesprek over of we lijden verleerd zijn, wanneer het beter is om te zwijgen en de vraag of de psycholoog vervanger is van de priester, de ontvanger van de biecht.Over de sprekersSaskia de Coster (1976) is auteur van een eigenzinnig oeuvre. Haar werk werd in meer dan tien talen vertaald. Haar boek Nachtouders (2019) stond op shortlist van de Libris Literatuur Prijs 2020. In 2023 verscheen Net echt een familieroman over een ogenschijnlijk perfect gezin dat uiteenvalt. Haar meest recente boek De laatste sessie verscheen in oktober 2025.Damiaan Denys (1965) is psychiater, filosoof en hoogleraar psychiatrie aan de Universiteit van Amsterdam en het AmsterdamUMC. Hij onderzoekt angst- en dwangstoornissen en schreef diverse boeken, waaronder Het tekort van het teveel (2017) en Het leven als tragikomedie (2020).Programmamaker: Ianthe MosselmanIn samenwerking met: Borgerhoff & Lamberigts

Het systeem uit: UWV
UWV verkeert in de problemen door complexe wetgeving en grote personeelstekorten. Wat is er nodig om uit het systeem te breken?Een miljoenenstrop dreigt voor UWV, de instantie die gaat over de uitkeringen. Tienduizenden WIA- en Wajong-uitkeringen zijn afgelopen jaren verkeerd berekend. Fouten die invloed hebben op de duur en de hoogte van de uitkering. De hersteloperatie gaat nog jaren duren. De regelgeving is te complex, klinkt het. Bovendien kampt UWV met grote personeelstekorten. Hierdoor zijn ook de wachtlijsten voor een uitkering erg lang. De verzorgingsstaat komt op die manier onder druk te staan. Want hoe stevig is ons sociale vangnet nog wanneer uitvoeringsorganisaties moeite hebben om volgens de huidige wet- en regelgeving burgers te geven waar ze recht op hebben? In de sloteditie van Het systeem uit nemen we de problemen bij UWV onder de loep. In hoeverre belemmert de wetgeving de correcte uitvoering? En wat is er nodig om uit het systeem te breken?Ter voorbereiding van deze avond sprak de redactie van De Balie uitgebreid met ervaringsdeskundigen en betrokkenen binnen de keten.Over Het systeem uit: De Balie gaat in gesprek met de instanties die een overheidstaak hebben. We onderzoeken hoe systemen die ooit bedoeld waren om te helpen, soms zijn vastgelopen in regels, wantrouwen en onbedoelde uitsluiting. Van discriminerende algoritmes en structurele tekorten tot het ontbreken van politiek draagvlak: waar loopt het mis? Wat gebeurt er wanneer het systeem niet meer werkt voor de mensen die er deel van het uitmaken – zowel voor de professionals binnen de instantie als voor de burgers voor wie zij zorg dragen? En vooral: hoe kunnen we eruit breken?Programmamakers: Sylvia Vegter en Katarina SchulMogelijk gemaakt door: Stichting Democratie en Media

Hawija-slachtoffers vs. de Nederlandse Staat
Tien jaar na het Nederlandse bombardement op Hawija onderzoeken we met onder anderen advocaat Liesbeth Zegveld hoe gerechtigheid eruit zou moeten zien.Tien jaar geleden bombardeerde een Nederlands gevechtsvliegtuig een wapendepot van IS in de stad Hawija, Noord-Irak. De explosie kostte het leven aan meer dan 85 burgers, honderd mensen raakten ernstig gewond en de schade aan de omgeving was enorm. Nog altijd wachten de slachtoffers op erkenning, antwoorden en gerechtigheid.Hoe kan gerechtigheid worden bereikt voor burgers in oorlogsgebied? Tijdens dit programma belichten we het verhaal van Hawija vanuit verschillende perspectieven. Alaa Abdel Qader, overlevende van het bombardement, spreekt namens de slachtoffers over de impact op hun leven. Liesbeth Zegveld vertegenwoordigt de slachtoffers en nabestaanden en vertelt over het juridische traject en de zoektocht naar rechtvaardigheid. Onderzoeker Lauren Gould belicht de bredere context en de gevolgen van militaire acties ver van huis. Ook Erin Bijl van Pax Nederland en journalist Jannie Schipper praten mee.In samenwerking met The Nuhanovic FoundationMede mogelijk gemaakt door VfondsProgrammamaker: Veronica Baas

Reizen naar een land in oorlog met Tommy Wieringa en Jaap Scholten
Twaalf volgeladen voertuigen rijden richting de Oekraïense frontlinie. Voertuigen met defensieve en medische materialen voor Oekraïense eenheden en ziekenhuizen, bijeengebracht door de vrijwilligers van Protect Ukraine en de schrijvende vrienden Tommy Wieringa en Jaap Scholten. Onderweg zijn er bijzondere ontmoetingen met tal van gewone burgers, schrijvers en soldaten die zich verzetten tegen Russische agressie. Eerder zijn deze konvooien door Wieringa vastgelegd in zijn boek Konvooi. Reizen naar een land in oorlog (2024) en recent door Jaap Scholten in Nastya in Charkiv. Naar de frontlinie van Europa (2025).En nu ook op beeld te zien in de Human-serie Konvooi van Hans Pool. Tijdens deze avond wisselen we rauwe en persoonlijke fragmenten uit de serie af met gesprekken met Tommy Wieringa, Jaap Scholten, Hans Pool en Juliet Broersen over hun humanitaire project in de strijd tegen de Russische agressie.In samenwerking met: HumanMede mogelijk gemaakt door: VfondsProgrammamaker: Eloïse KasiusModerator: Yoeri Albrecht

Techdenkers over ASML: onderhandelings-chip in een geopolitieke thriller
Ooit begonnen als kleine Brabantse startup, groeide ASML uit tot een van de sleutelbedrijven van de wereldeconomie. Journalisten Diederik Baazil en Cagan Koc over hoe de chipsmachinefabrikant inzet werd van een geopolitieke strijd.In 2023 ontmoette toenmalig premier Mark Rutte de Amerikaanse president Biden in de Oval Office. Op de agenda: ASML. De Amerikanen wilden een strikter exportverbod van chipsmachines naar China. Want de geavanceerde chipsmachines van ASML zijn cruciaal voor de productie van zo ongeveer elk technologisch middel; van telefoons tot hightechraketten. En de Amerikanen kregen hun zin. Welke machtsstrijd ging hier achter schuil? En hoe kunnen we ASML inzetten in de techwedloop tegen die machtsstructuren?Diederik Baazil en Cagan Koc spraken de afgelopen jaren voor hun boek De belangrijkste machine ter wereld met hoofdfiguren over de internationale chipsrace. Vanavond doen ze tijdens Techdenkers hun verhaal. Ook Senior onderzoeker (Senior Research Fellow) bij Instituut Clingendael Rem Korteweg en bijzonder hoogleraar Strategic Governance of Global Technologies Haroon Sheikh sluiten hierbij aan.Programmamaker: Rosalie DielesenDe serie Techdenkers wordt inhoudelijk verzorgd en uitgezonden door De Balie en is onderdeel van onze partnership met Adyen.

Wat de wereld met Soedan te maken heeft
In Soedan vindt een ongekende humanitaire catastrofe plaats. Al tienduizenden Soedanezen zijn tijdens de burgeroorlog vermoord; nog altijd kijkt de wereld weg. Terwijl de buitenwereld bepaald geen neutrale rol speelt.De getallen zijn nauwelijks te bevatten. Meer dan 150.000 mensen zijn vermoord. 12 miljoen Soedanezen zijn op de vlucht geslagen. En meer dan 24 miljoen mensen lijden onder ernstige voedseltekorten. De burgeroorlog die sinds 2023 in het Afrikaanse land woedt, gaat gepaard met een ongekende humanitaire crisis. Arabische paramilitaire milities lijken grootschalige etnische zuiveringen uit te voeren. Mensenrechtenorganisaties vrezen een genocide. Toch grijpt de wereld niet in. Sterker nog: de buitenwereld voedt het conflict.Tijdens dit programma bespreken we de rol van externe partijen in de oorlog in Soedan. Wat zijn de belangen van landen als de Verenigde Arabische Emiraten, Rusland, China en Egypte – landen die de strijdende partijen van wapens voorzien? Welke rol speelt de internationale goudexport?We bespreken ook de ervaringen van hulporganisaties ter plekke. Kunnen zij op enige manier nog de bevolking ondersteunen? En we schenken aandacht aan Radio Dabanga, dat vanuit Amsterdam miljoenen Soedanezen voorziet in onafhankelijk nieuws, maar financieel in zwaar weer verkeert.Over MENA Voices: In deze serie werpt De Balie licht op de regio Midden-Oosten en Noord-Afrika (MENA). We nodigen internationale, regionale en lokale sprekers uit om de sociale, politieke en historische dynamieken te ontrafelen die van invloed zijn op de verschillende landen en diasporagemeenschappen.Mogelijk gemaakt door VfondsProgrammamaker: Mirthe Frese

Freedom Lecture: Sulaiman Addonia
Sulaiman Addonia writes provocative works of fiction that show the multicolored reality of refugees. Stories not just of trauma, but also of love, sex and autonomy. Arnon Grunberg will engage in conversation with Addonia about telling your story on your own terms.‘I looked towards the West as this amazing free space. Now I look at writers in the global South and envy them: they’re the ones facing imprisonment, but writing without fear,’ said the Eritrean-Ethiopian-British writer Sulaiman Addonia last year in an interview in The Guardian. For his provocative works of fiction he draws inspiration from his own turbulent life.Addonia was born around 1975 in Eritrea, but ended up in a Sudanese refugee camp at the age of three after his father was murdered in the Eritrean War of Independence. He later grew up in Saudi Arabia and came to Europe at the age of fifteen.He has published, among other works, the well-received Silence Is My Mother Tongue (2019) and The Seers (2024), books in which he explores the multicolored reality of refugees by turning them into full-fledged characters, including their erotic desires – The Seers is mostly about the sexual encounters of the protagonist, Hannah. This has disturbed Western editors, but, as Addonia stated: ‘the last thing I’d want to do is to turn my imagination into an oppressive thing.’Addonia, now based in Belgium, is the founder of the Creative Writing Academy for Refugees & Asylum Seekers in Brussels, where he focusses on helping migrants tell their stories on their own terms. And he is the creator of the Asmara-Addis Literary Festival (In Exile), a nomadic literary festival with pan-African roots, that moves through Europe and addresses genre-bending literature. Moderator: Arnon GrunbergProgramme editor: Veronica BaasIn collaboration with: Vfonds

Dobru: dichter van een natie - Vijftig jaar Surinaamse onafhankelijkheid
Wat was Dobru’s rol in het streven naar Surinaamse eenheid en onafhankelijkheid? Welke betekenis heeft zijn werk vandaag de dag? Ter gelegenheid van vijftig jaar Surinaamse onafhankelijkheid gaat journalist Stuart Kensenhuis in gesprek met Surinamist en Dobru-kenner Cynthia Abrahams. De avond wordt muzikaal geopend en afgesloten door zangeres Denise Jannah.‘Een boom, zoveel bladeren; een rivier, zoveel kreken; een volk, zoveel huidskleuren en talen…’ Met deze iconische woorden opent het bekendste gedicht van de Surinaamse dichter, schrijver, politicus en nationalist Dobru (Paramaribo, 1935 – 1983). Zijn poëzie wordt nog altijd geciteerd bij nationale vieringen en symboliseert zowel de hoop op eenheid als de complexe realiteit van een multiculturele samenleving.R. Dobru, pseudoniem van Robin Ewald Raveles, streed voor de erkenning van het Sranantongo, de culturele eenheid van Suriname en de dekolonisatie van geest en samenleving. Hij gaf stem aan het cultureel nationalisme en speelde een belangrijke rol in de ontwikkeling van de Surinaamse literatuur.Naast zijn werk als schrijver en dichter, was Dobru ook politiek actief. Hij vertegenwoordigde de Partij Nationalistische Republiek in het parlement en werd na de staatsgreep van Desi Bouterse in 1980 benoemd tot staatssecretaris van Cultuur.Over de sprekersCynthia Abrahams is Surinamist, letterkundige en schrijver. Ze groeide op in Paramaribo en studeerde Engelse taal en letterkunde en literatuurwetenschappen aan de Vrije Universiteit van Amsterdam, New York University en de University of Texas, Austin. Zij specialiseerde zich in Amerikaanse- en Caraïbische letterkunde. Ze is de auteur van de biografie Robin ‘Dobru’ Ravales (2014).Denise Jannah is een Nederlandse jazz-zangeres van Surinaamse afkomst. Ze trad over de hele wereld op voor o.a. Nelson Mandela en Bill Clinton. Ze won twee Edisons en stond zeven keer op het North Sea Jazz festival. Als eerste Nederlandse muzikant sleepte ze een platencontract binnen bij het prestigieuze Amerikaanse jazzlabel Blue Note.Stuart Kensenhuis is freelancejournalist, moderator en radiopresentator, met een fascinatie voor politiek en geschiedenis. Hij schrijft onder andere voor AD/Haagsche Courant en Tijdschrift voor Geschiedenis en presenteerde een 20-delige podcastserie op Radio Stanvaste, over het koloniaal en slavernijverleden van Nederland. Verder is hij één van de auteurs van het boek, Het koloniaal en slavernijverleden van Gouda (2024, Streekarchief Midden-Holland). Hij organiseerde meerdere programma’s over de geschiedenis en doorwerking van contractarbeid in De Balie.Programmamaker: Merlijn GeurtsMede mogelijk gemaakt door: V-fonds

Techwapens van het feminisme met Eva Hofman, Nina Pierson, Maaike Meijer en Süeda Isik
De nieuwste generatie feministen heeft een online strijd te voeren, tegen de manosfeer, radicaalrechtse ‘manfluencers’ en digitale vrouwenhaat. Welke technologische wapens hebben feministen tot hun beschikking?Iedere feministische golf voert de sociale strijd met nieuwe (media)middelen. Voor de huidige generatie feministen is die strijd verbreed naar het digitale domein. Want het is online waar de backlash tegen het feminisme het hardst neerdaalt in de vorm van de manosfeer. Uiterst rechts blijkt het meest bedreven in het bespelen van de online opinie via ‘manfluencers’, memes en deepfakes.Wat is het feministische antwoord? Deze editie van Techdenkers onderzoeken we welke technologische middelen en strategieën de nieuwe generatie feministen tot beschikking heeft om de strijd aan te gaan met online conservatisme. En we bespreken wat zij kunnen leren van eerdere generaties die in tijden van backlash het tij wisten te keren.Deze avond is na aanleiding van het boek van Eva Hofman, Man neemt vrouw. Aantekeningen uit het patriarchaat (Uitgeverij Pluim).Mediapartner: De Groene AmsterdammerDe serie Techdenkers wordt inhoudelijk verzorgd en uitgezonden door De Balie en is onderdeel van onze partnership met Adyen.

Kanker: een eerlijk verhaal - Over vragen die zelden hardop gesteld worden in de spreekkamer
Een op de twee Nederlanders krijgt kanker. Toch is het gesprek over kanker nog vaak omgeven door eufemismen en clichés. Met zorgontvangers- en verleners gaan we in gesprek over de vragen die zelden hardop gesteld worden in de spreekkamer.Hoe leef je verder na een kankerdiagnose? Hoe ga je om met een lichaam dat je in de steek laat? Wat betekent kanker voor je mentale gesteldheid, je seksleven, je werk? In dit programma delen mensen die met kanker te maken hebben (gekregen) hun verhaal. Geen avond over ‘knokkers’ die ‘de strijd aangaan’ met hun ziekte, maar een eerlijk en divers beeld van wat het betekent om kanker te hebben of om het leven weer op te pakken ná kanker. Zowel zorgontvangers- als verleners komen aan het woord. Valt er iets van elkaar te leren? En kunnen we de (na)zorg beter op de ervaringen van patiënten laten aansluiten?Tijdens deze middag gaan we met elkaar in gesprek en laten we een fragment zien uit de film Van Leven naar Overleven van de F|Fort Foundation. Daarnaast tonen we portretten van Joep van Aert uit boek K*tkanker en is er muziek van REINDIER en Sander Plukaard. Dit programma is op initiatief van Sarah Stam.