
AmsterdamFM | Springvossen
door Robert van Altena voor AmsterdamFM
In het programma Springvossen spreekt Robert van Altena iedere maandag één uur met één gast. In deze gesprekken staat het kunstwerk centraal. Robert van Altena is kunstcriticus. De afgelopen jaren maakte hij uitzendingen over kunst voor omroep HUMAN op NPO Radio 5. Ook voerde hij publieksgesprekken met schrijvers voor o.a. het literaire programma Gesprek van het Hart (OBA). In 2017 publiceerde hij met schilder Steven Aalders het boek De vijfde lijn (uitgeverij Prometheus) / The fifth line (Koenig books).
Afleveringen(236)
Springvossen 28 maart | Willem van Zoetendaal
Gast: Willem van Zoetendaal, boekontwerperIn deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Willem van Zoetendaal, over fotoboeken, over zijn samenwerking met kunstenaars, en over fotoarchieven waaraan Van Zoetendaal in zijn boeken nieuwe klanken ontlokt. SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 21 maart | Michael Tedja
Gast: Michael Tedja, schilder en dichterIn deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Michael Tedja over zijn tentoonstelling 'The colour guide' die tot een met 11 april is te zien bij Galerie Michiel Simons. SPRINGVOSSEN Redactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.com linktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 14 maart | Over Italo Calvino
Gast: Linda Pennings, vertaler en universitair docent Italiaanse Letterkunde en Italië StudiesIn deze aflevering* is Springvossen te gast in het Allard Pierson. Robert van Altena spreekt daar met Linda Pennings over Zes memo’s voor het volgende millennium van Italo Calvino. Naast Zes memo’s heeft uitgeverij Atlas Contact nog enkele boeken van Calvino opnieuw uitgebracht, zowel beschouwend proza als romans.*Dit gesprek werd eerder uitgezonden op 22 april 2025 SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 28 februari | Piet Dieleman
Gast: Piet Dieleman, schilderIn deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Piet Dieleman over zijn werk dat tot en met 21 maart te zien is bij Galerie Slewe in de duo-tentoonstelling Kees Smit - Piet Dieleman. SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comVoor de Springvossen social media links: linktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Sprngvossen 21 februari | Cindy Moorman
Gast: Cindy Moorman, beeldend kunstenaar In deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Cindy Moorman over haar werk en haar streven met haar werk mensen te verleiden om even uit "het grote grandioze gemak te stappen waar we ons zo graag in onderdompelen”. Deze winter verscheen Cindy Moormans boek 'I and the Others: Looking for the Connections' (Set Margins' Publishers, 2025). Kunstwerk en tekst van Cindy Moorman, co-auteur en adviseur Hannah van Binsbergen. Concept: Cindy Moorman & graphisch vormgever Esther de Vries. Tekst: filosoof Marli Huijer. SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 14 februari | Piet Schrijvers over Ovidius' Metamorfosen
Gast: Piet Schrijvers, emeritus hoogleraar Latijnse taal- & letterkunde Universiteit Leiden.In deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Piet Schrijvers over zijn vertaling van Ovidius’ Metamorfosen, of zoals Schrijvers vertaling luidt: Gedaantewisselingen.De vertaling is verschenen in een mooie tweetalige editie bij Primavera Pers, Leiden.Van Schrijvers verscheen bij dezelfde uitgeverij ook een vertaling van Ovidius’ Kalendergedichten - Fasti. SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.com linktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen
Springvossen 7 februari
Gast: Robbin Heyker, schilderIn deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Robbin Heyker over zijn schilderkunst en de interactie in zijn schilderkunst met de schilderkunstige traditie, met de werkelijkheid in algemene zin en de vogel in het bijzonder. SPRINGVOSSEN Editor + presentation: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 31 januari | Ruud Kuijer
Gast: Ruud Kuijer, beeldhouwer In deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Ruud Kuijer over een serie nieuwe werken die hij presenteert onder de titel Spring sculptures. Deze solopresentatie is tot en met 14 februari te zien bij Galerie Slewe. SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 27 december | Marike Schuurman
Gast: Marike Schuurman, beeldend kunstenaarIn deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Marike Schuurman over haar werk dat nu te zien is bij Bradwolff Partners (alleen nog op afspraak tot het einde van dit jaar). SPRINGVOSSENRedactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 20 december | Noor Nuyten
Gast: Noor Nuyten, conceptueel kunstenaarIn deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Noor Nuyten ter gelegenheid van haar tentoonstelling 'Tensed Screen' bij Upstream Gallery (tot en met 20 december) en haar catalogus 'Digital Dust & Other Stories' (JapSam Books), ontwerp: Studio Hendriksen, verhalen Marjan Cousijn. SPRINGVOSSEN Editor + presentation: Robert van Altena Contact: springvossen[at]gmail.comlinktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen
Springvossen 6 december | Jerry Zeniuk
Guest: Jerry Zeniuk, painterIn this episode Robert van Altena has a conversation with Jerry Zeniuk on the occasion of his show New paintings at Slewe Gallery, which will be on view up until 20 December. ”Painting is not only the formal process of creating, but is is also the acknowledgment of the presence of the work, this inanimate object which will be observed. [… ] And I got this from Goethe. I read an essay — I must have been twenty-six — where he says that the object of an artist is to bring you into a garden and give you a journey and then that the artist also leads you out of the garden back to yourself. And I thought that’s right, that’s profound. So that I show you how to come into the painting and I show you how to come out of the painting, back to yourself .” SPRINGVOSSENEditor + presentation: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.com linktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)
Springvossen 29 november | Marien Schouten
Gast: Marien Schouten In deze aflevering gaat Robert van Altena in gesprek met Marien Schouten ter gelegenheid van het verschijnen van zijn overzichtscatalogus ‘Ground & Figure, Figure & Ground’ (JapSam Books). Marien Schouten ontwierp het boek zelf. Met teksten van Ernst van Alphen, Ulrich Look en Hans Janssen†. Marien Schouten gebruikte ooit het raster als ordenende structuur binnen het schilderij. Dit stelde hem in staat om er -in zijn woorden- ‘als het ware organische vormen om heen te draperen.’ Vervolgens haalde Schouten dit met potlood of houtskool getekende raster uit het schilderkunstig vlak. Het kreeg nu de vorm van metaalbeslag of een metalen traliewerk bevestigd aan het schilderij. Het schilderij werd zo tot hybride object : het was tegelijk schilderij en reliëf / wandsculptuur. Marien Schouten doorbrak zo op zijn eigen manier de symbolische ruimte van het schilderij. De werking van dit gebaar moet hem verrast hebben, het daagde hem uit om een sterker begrip, een duidelijker beeld te krijgen van de mogelijkheden die dit gekozen pad hem bood. Dit deed Schouten door delfde gedachte die uit zijn werk was opgekomen nog scherper te articuleren. Juist in de heldere formulering wordt de kunst vaak raadselachtig, in de heldere formulering vindt het zijn poëtische werking. En zo transformeerde het getekende raster, uiteindelijk, geradicaliseerd, in een onverbiddelijk stalen hekwerk. Dit uitbreken uit het schilderkunstig vlak zorgt ervoor dat niet alleen het schilderij maar uiteindelijk de gehele ruimte, tot symbolische ruimte wordt. De beschouwer kijkt niet meer op een veilige afstand naar het werk, de beschouwer wordt, staand in de symbolische ruimte, deel van het drama dat het kunstwerk is. (RvA) Marien Schouten: ”Die rasters had ik nodig omdat ik zo’n worsteling had met de figuur. Die figuur was heel ongrijpbaar en ik gebruik het raster als een soort ritme, om daar organische vormen over heen te draperen als het ware, om daar een soort innerlijk ritme in te construeren. Die rasters begonnen heel dun met potlood of houtskool. En, ja, die dynamiek tussen de figuur en het raster vond ik steeds interessanter dus heb ik het raster steeds meer benadrukt. […] Je kunt het raster heel zacht maken, dat heeft zij [Agnes Martin, red.] dan gedaan, maar je kunt het ook overdrijven. Dat heb ik dan gedaan. De andere kant uit, om te kijken, hoe ver kun je gaan? Dus toen ik dat hek maakte de eerste keer, schrok ik enorm, van mezelf. Dus er stond ineens een hek in mijn atelier. Ik dacht, wat heb ik gedaan? Ik vond het bedreigend." .SPRINGVOSSEN Redactie + presentatie: Robert van AltenaContact: springvossen[at]gmail.com linktr.ee/springvossenwww.amsterdamfm.nl/programma/springvossen MUZIEKOpening: Anton Webern, Variationen, Op.27, II. Sehr schnell (1936) door Michuko Uchida – piano . Album: Schoenberg – Berg – Webern. Michuko Uchida en het Cleveland Orchestra o.l.v. Pierre Boulez (2000, Philips)Slot: Thelonious Monk, Raise Four met Thelonious Monk – piano, Charlie Rouse – tenor saxophone, Larry Gales – bass, Ben Riley – drums. Album: Thelonious Monk, Underground (1968, Columbia Records)